مسؤل مجموعه علمي و فرهنگي راويان بسيج دانشجويي دانشگاه‌هاي تهران، به سؤالات خبرنگار "پايگاه اطلاع‌رساني راويان نور" پاسخ داد.

"پژمان پورجباري" مسؤل مجموعه راويان و راوي دوره اول، در اين گفت و گو مدل روايت دانشجويي، فعاليت‌هاي گذشته مجموعه و چگونگي برگزاري پنجمين دوره آموزشي و پژوهشي روايت دفاع مقدس را تشريح كرده است.

كمي درباره مجموعه راويان توضيح دهيد.

راویان نور مجموعه‌ای است که از سال 1378 تاکنون چهار دوره آموزش راویان دانشجویی را برگزار كرده و 300 نفر از دانشجویان دختر و پسر دانشگاه‌های استان تهران را آموزش داده و هم اکنون نیز در حال فراهم كردن مقدمات برگزاری پنجمین دوره آن است.

مجموعه راويان دانشجو مستقل است يا هنوز وابسته به بسيج دانشجويي است؟

برگزاری این دوره‌های آموزشی برعهده گروه علمی، فرهنگی راویان بسیج دانشجویی استان تهران است و جالب این است که حوزه روایت دفاع مقدس در این مجموعه هم اکنون از حوزه دانشگاه‌های استان تهران فراتر رفته و سایر دانشگاه‌های کشور را نیز پوشش می‌دهد به گونه‌ای که در اردوهای امسال راهيان نور چیزی حدود 60 درصد توان خود را روی سایراستان‌ها متمرکز نمود.

با توجه به اينكه راويان با سليقه‌هاي مختلفي جنگ را روايت مي‌كنند، شما جايگاه راويان دانشجو را چگونه ارزيابي مي‌كنيد؟

گروه‌های مختلفی در سال‌های اخیر وارد عرصه روایت دفاع مقدس شده‌اند و از این نظر ما شاهد توسعه کمی راویان بوده‌ایم اما در این میان، گروه‌های معدودی وارد بحث روایت تحلیلی جنگ شدند. به همین دلیل این مجموعه مشخصاً در میان سایر گروه‌های راوی بر این مدل روایت جنگ تأکید دارد و مدل روایت نقلی، تشرفی و یکطرفه را به تنهایی پاسخگوی نیاز نسل جدید نمی‌داند، از همین رو طرح درس‌ها و واحدهای در نظر گرفته شده به گونه‌ای است که راوی آموزش دیده بتواند در دو حوزه روایت تحلیلی و پژوهشگری دفاع مقدس وارد شود.

مدل روایت دانشجویی مدلی است که در آن بر تحلیل وقایع، ارتباط دو سویه با مخاطب، ایجاد فضای پرسش و پاسخ، پیوند مباحث گذشته با حال و نتیجه‌گیری کاربردی از آن تأکید دارد و در این مدل، مباحث فرهنگی، تاریخی، سیاسی، نظامی، اجتماعی و حتی اقتصادی مرتبط با این حوزه به نحوی در هم تنیده شده‌اند.

نام‌نويسي پنجمين دوره آموزشي راويان را آغاز كرده‌ايد. تفاوتي بين اين دوره آموزشي با دوره‌هاي گذشته وجود دارد؟

دوره‌های آموزشی گذشته صرفاً متأثر اردوهای راهیان نور و به تبع آن بحث روایت دفاع مقدس در مناطق یادمانی جنگی تحمیلی بود که عملاً روایت جنگ را در قالبی  تقویمی و فصلی محدود كرده بود، اما در حال حاضر و در نظام جدید آموزشی، ساختار آموزش به گونه‌ای طراحی شده که روایت جنگ از فضای صرف روایت شفاهی و نقلی خارج و آن را به حوزه روایت غیر شفاهی جنگ  گسترش داده است به صورتی که دانش‌پژوهان فارغ التحصیل از این دوره‌ها، قادرند علاوه بر روایت شفاهی جنگ در سایر عرصه‌های دفاع مقدس نظیر نویسندگی، پژوهشگری، ادبیات و هنر دفاع مقدس و هر آنچه که روایت غیر شفاهی دفاع مقدس است فعالیت کنند.تفاوت دیگر آن است که در پایان این دوره، گواهینامه پایان دوره به دانش‌پژوهان داده مي‌شود و تسهیلاتی جهت ورود آنان به مراکز فعال در حوزه دفاع مقدس و به کارگیری آنان در نظر گرفته شده است.

نا گفته نماند که تا کنون فضای موجود در این دوره‌ها هیچگاه پژوهش محور نبوده ولی خود به خود بسیاری از شرکت‌کنندگان در این دوره‌ها به طور تخصصی در زمینه پژوهش دفاع مقدس مشغول به فعالیت هستند و بسیاری هم پس از گذشت سالیان متمادی فعالیت اجرایی در این خصوص را هنوز رها نکرده‌اند و از این حیث این مجموعه بیشترین میزان کادرسازی را در حوزه دفاع مقدس در میان سایر گروه‌ها داشته است.

آموزش‌ها، چگونه به دانش‌پژوهان منتقل مي‌شود؟

با توجه به تأکیدات مقام معظم رهبری مبنی بر ایجاد واحد درسی دفاع مقدس در دانشگاه‌ها به متولیان امر این موضوع مطرح گردید که خود رهبری نیز تمایل دارند تا مباحث دفاع مقدس بصورت آکادمیک و علمی در دانشگاه‌ها مطرح شود و بر همین اساس این دوره ماهیت آکادمیک و دانشگاهی پیدا نمود تا این امر به نحوی به صورت مقدماتی محقق شود.

این مدل به نحوی است که نظام آموزشی آن به صورت نظام واحدی و دانشگاهی است که در آن، مدل مباحثه رایج در حوزه‌های علمیه نیز به نحوی تلفیق شده است. در این دوره‌ها برخی مباحث به صورت غیر حضوری آموزش داده می‌شود و به همین منظور  سایت راويان نیز به طور آزمایشی افتتاح شده است.

این دوره‌ها به صورت میان‌مدت و مانند یک ترم دانشگاهی حدود چهار ماه به طور غیر متمرکز از شهریور ماه امسال آغاز مي‌شود و بخشی از مباحث به صورت تئوری و برخی نیز به صورت عملی در مناطق جنگی آموزش داده می‌شود. در ابتدای دوره یک دوره آشنایی با معارف دفاع مقدس پیش‌بینی شده که همه شرکت‌کنندگان در آن حضور می‌یابند و پس از موفقیت در آزمون علمی و مصاحبه تعداد مشخصی وارد این دوره می‌شوند. دوره اصلی در واقع یک سری کلاس‌های عمومی است که افراد هر دو گروه روایت شفاهی و غیر شفاهی این کلاس‌ها را در کنار هم می‌گذرانند. یک سری کلاس‌های تخصصی نیز برای هر گروه به طور مجزا در نظر گرفته شده است.

دروس مشترک این دوره تاریخ تحلیلی دفاع مقدس، جغرافیای دفاع مقدس، آشنایی با ادبیات و هنر دفاع مقدس، آشنایی با فرهنگ دفاع مقدس، بررسی عملیات‌های سرنوشت ساز و دروس تخصصی شامل مبانی روایت تحلیلی دفاع مقدس و مبانی پژوهشگری دفاع مقدس است.

البته لازم به ذكر است كه این دوره را باید یک دوره مقدماتی دانست و یک راوی باید با مباحث مختلف آشنا شود و حتی مسلط بر تاریخ انقلاب اسلامی و تاریخ اسلام باشد و به عبارتي یک راوی باید چند بعدی باشد و در همه ابعاد و عرصه‌ها، آمادگی لازم را داشته باشد.

استقبال دانشجويان از اين دوره‌ها چگونه بوده است؟

با توجه به استقبال جوانان از ادبیات پایداری و مقاومت در حوزه داخلی و خارجی این طرح تا کنون با استقبال خوبی مواجه شده و از همین رو ثبت نام این دوره تا ۲۵ تیرماه تمدید شده است.